Studencie, skorzystaj z szansy jaką daje kredyt studencki!

Zastanawiasz się, jak studiując możesz być finansowo niezależny? Pomyśl o szansie jaką Tobie daje kredyt studencki! O tym kto i jak może uzyskać finansowe wsparcie rozmawiałam z Jakubem Bisem, autorem serwisu internetowego kredytstudencki.com.pl.

- Preferencyjne Kredyty Studenckie funkcjonują już 13 lat. Ostatnio, jak twierdzą przedstawiciele Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego, udoskonalono system przyznawania kredytów. Dlaczego zdecydowano się na te zmiany?

Jakub Bis: - Kiedy w listopadzie 2009 roku zostałem zaproszony, jako autor serwisu internetowego kredytstudencki.com.pl, na konsultacje społeczne do Ministerstwa w sprawie „Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie zasad, trybu i kryteriów udzielania, spłacania oraz umarzania kredytów i pożyczek studenckich” (projekt z dnia 30 października 2009 r.), nie wyglądało to różowo. Sprzeciwiałem się wówczas wielu proponowanym zmianom, które bardziej dbały o interes banków niż studentów. Dzisiaj mogę powiedzieć, że zmiany na niekorzyść dla studentów udało się zablokować i jest całkiem dobrze, choć pewnych problemów, które sygnalizowałem nadal nie usunięto.

Główny problem całego systemu polega na tym, że banki pożyczają studentom własne pieniądze. Z budżetu państwa spłacane są jedynie odsetki. Takie rozwiązanie jest korzystniejsze dla Ministra Finansów. Ponadto kredyt studencki jest oprocentowany w wysokości 1,2 stopy redyskontowej. Dzieje się to w sytuacji, kiedy najtańsze dostępne na rynku kredyty komercyjne oprocentowane są 2 - 2,5-krotnie wyżej. Nasuwa się więc pytanie, dlaczego bank ma udzielać kredytu studentowi, skoro może ten sam pieniądz przeznaczyć na bardziej dochodowe kredyty komercyjne. Banki lobbują na rzecz zwiększenia oprocentowania. Straszą Ministerstwo, że jeśli nic w oprocentowaniu nie zmieni się, to wycofają się z preferencyjnego kredytu studenckiego. Obecnie mamy zaledwie 5 banków, które oferują ten produkt, podczas gdy w roku 1998 było ich aż 11. W ostatnich 2 latach zrezygnowały 3 instytucje: Kredyt Bank, BGŻ oraz BZ WBK.

Jednak pomimo niskiej rentowności kredytów studenckich w najnowszym rozporządzeniu, które weszło w życie 1 października 2010 roku oprocentowanie udało się utrzymać na dotychczasowym poziomie. Jest to duży sukces środowiska studenckiego i przedstawicieli Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

- Minister Nauki Barbara Kurdycka poinformowała, że w tym roku akademickim studentom będzie łatwiej uzyskać kredyt. Z jakich zmian zasad przyznawania kredytu studenckiego ma to wynikać?

J.B.: - Jedną ze zmian są bardziej przyjazne zasady poręczenia kredytu ubogim studentom przez Bank Gospodarstwa Krajowego (dalej BGK). Do tej pory studenci z biednych rodzin mieli problem z pozyskaniem wiarygodnego w oczach banku poręczyciela, bo BGK poręczał w całości kredyt jedynie sierotom lub wychowankom domów dziecka. Od 1 października kryterium uzyskania poręczenia kredytu jest dochód, który nie może przekraczać 600 zł na osobę w rodzinie. Zmiana ta miała przeciwdziałać sytuacjom, w której kredyt nie trafia do najbardziej potrzebujących, ale do bardziej zamożnych studentów, którzy przedstawiają solidnego poręczyciela. Inną zmianą jest zastąpienie konieczności przedstawiania zaświadczenia o wpisie na wyższy semestr studiów ważną legitymację studencką. Pojawiła się również możliwość zawieszenia nawet na rok spłaty kredytu w przypadku trudnej życiowej lub materialnej sytuacji absolwenta.

- Kto może ubiegać się o kredyt studencki?

J.B.: - Taką możliwość ma student lub doktorant, który rozpoczął studia przed ukończeniem 25 roku życia. O kredyt można się ubiegać tylko w jednym, wybranym przez siebie banku. Wybór nie jest zbyt duży. Aktualnie kredyt studencki udzielają jedynie 3 banki ogólnokrajowe PKO BP, PEKAO SA, Bank Polskiej Spółdzielczości SA oraz 2 mniejsze lokalne: Gospodarczy Bank Wielkopolski SA oraz Mazowiecki Bank Regionalny SA.

Na podstawie opinii studentów bankiem godnym polecenia jest PKO BP, który ma ok. 75% udziału w rynku kredytów studenckich. Dobre opinie ma również Bank Polskiej Spółdzielczości SA, który biednym studentom z terenów wiejskich oferuje poręczenie z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

- Jakich rad udzieliłby Pan studentowi, który chce złożyć wniosek o kredyt? O dostarczeniu jakich dokumentów powinien pamiętać? Jak najlepiej to zrobić, aby zwiększyć swoje szansę na otrzymanie kredytu?

J.B.: - Wniosek o kredyt składa się na formularzu danego banku. Do wniosku dołącza się: zaświadczenie o studiach, informacje o dochodach przypadających na osobę w rodzinie, a także inne dokumenty wymagane przez bank dla stwierdzenia zdolności kredytowej i zabezpieczenia spłaty kredytu. Kredyt mogą otrzymać tylko te osoby, które zmieszczą się w progu dochodowym przypadającym na osobę w rodzinie. Wartość progu wyliczana jest przez Ministerstwo Finansów na podstawie złożonych wniosków. Poznamy ją dopiero w połowie grudnia.

- Na co zwraca uwagę bank komercyjny decydując się na przyznanie studentowi kredytu?
J.B.: - Pamiętajmy, że pieniądze przyznawane studentom należą do banku. Zatem preferencyjny kredyt studencki jest „preferencyjny” jedynie z nazwy i warunków na jakich funkcjonuje. Do tej pory preferencyjność nie dotyczyła sytuacji finansowej studenta. Banki chętniej oferowały wsparcie finansowe studentom zamożnym, którzy byli w stanie przyprowadzić poręczyciela z wysokimi zarobkami, a odprawiały z kwitkiem studentów z biednymi poręczycielami. W poprzednich latach w mailach otrzymywałem wiele gorzkich słów na temat kredytu studenckiego od osób, które nie były w stanie sprostać oczekiwaniom banków wobec osób poręczających. Miejmy nadzieję, że od tego roku banki zmienią podejście i pomoc będzie trafiać do najbardziej potrzebujących!

- Jakie warunki musi spełnić student, aby co miesiąc mógł liczyć na otrzymanie transzy kredytu?

J.B.: - Określone warunki, o których już mówiłem, musi spełnić w momencie ubiegania się o kredyt studencki. W trakcie jego pobierania może wygrać milion złotych na loterii i nikt kredytu mu już nie zabierze. Jedyne o czym należy pamiętać to konieczność udokumentowania faktu studiowania dwa razy w roku do 31-go października oraz do 30-go marca. Niestety wielu studentów wciąż o tym zapomina. Wynikają z tego problemy. Bank wzywa do wcześniejszej spłaty kredytu, a student musi całą sytuację wyjaśniać, aby anulować wcześniejszą spłatę.

- Czy student może wydatkować kredyt studencki w dowolnie wybrany sposób?

J.B.: - Tak. Kredyt Studencki można wykorzystać na dowolny cel. Jeden student wyda go na stancję, inny zainwestuje w siebie lub spróbuje sił na rynku kapitałowym, jeszcze inny może wydać te pieniądze w pubie. Jest to prywatna sprawa każdego studenta.

- Kiedy student musi zacząć spłacać kredyt studencki? Czy możliwe jest zawieszenie lub umorzenie kredytu? Jeśli tak, to spełnienie jakich warunków jest wymagane?

J.B.: Zgodnie z nowym rozporządzeniem spłata kredytu rozpoczyna się po dwóch latach od obrony pracy dyplomowej/magisterskiej/doktorskiej. Kredyt umarzany jest w 20% studentom, którzy znajdą się w 5% najlepszych absolwentów danej uczelni. Dodatkowo studenci w trudnej sytuacji osobistej lub materialnej mogą zwrócić się do Ministerstwa z prośbą o umorzenie kredytu. Nowe rozporządzenie daje również możliwość zawieszenia na rok spłaty kredytu absolwentom w trudnej sytuacji materialnej.