Vademecum cz.8 - Kodeks karny skarbowy

W ósmym odcinku Vademecum zajmujemy się Kodeksem karnym skarbowym i przedstawiamy:

• środki karne,
• środki zabezpieczające,
• przypadki, w których zaniechania ukarania sprawcy nie stosuje się,
• kary w Kodeksie karnym skarbowym.

Środkami karnymi za przestępstwo skarbowe są:

1. dobrowolne poddanie się odpowiedzialności;
2. przepadek przedmiotów;
3. ściągnięcie równowartości pieniężnej przepadku przedmiotów;
4. przepadek korzyści majątkowej;
5. ściągnięcie równowartości pieniężnej przepadku korzyści majątkowej;
6. zakaz prowadzenia określonej działalności gospodarczej, wykonywania określonego zawodu lub zajmowania określonego stanowiska;
7. podanie wyroku do publicznej wiadomości;
8. pozbawienie praw publicznych;
9. środki związane z poddaniem sprawcy próbie (środki probacyjne):
   a) warunkowe umorzenie postępowania karnego,
   b) warunkowe zawieszenie wykonania kary,
   c) warunkowe zwolnienie (art. 22 § 2).

Środkami zabezpieczającymi za przestępstwo skarbowe są:

1. umieszczenie w zakładzie zamkniętym;
2. umieszczenie w zakładzie psychiatrycznym;
3. umieszczenie w zakładzie karnym, w którym stosuje się środki lecznicze lub rehabilitacyjne;
4. umieszczenie w zamkniętym zakładzie leczenia odwykowego;
5. skierowanie do placówki leczniczo-rehabilitacyjnej;
6. przepadek przedmiotów;
7. zakaz prowadzenia określonej działalności gospodarczej, wykonywania określonego zawodu lub zajmowania określonego stanowiska (art. 22 § 3).

Zaniechania ukarania sprawcy nie stosuje się wobec sprawcy, który:

1. kierował wykonaniem ujawnionego czynu zabronionego;
2. wykorzystując uzależnienie innej osoby od siebie, polecił jej wykonanie ujawnionego czynu zabronionego;
3. zorganizował grupę albo związek mający na celu popełnienie przestępstwa skarbowego albo taką grupą lub związkiem kierował, chyba że zawiadomienia, o którym mowa w art. 16 § 1 k.k.s., dokonał ze wszystkimi członkami grupy lub związku;
4. nakłaniał inną osobę do popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego w celu skierowania przeciwko niej postępowania o ten czyn zabroniony (art. 16 § 6).
   Sąd może udzielić zezwolenia na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności, jeżeli wina sprawcy i okoliczności popełnienia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego nie budzą wątpliwości, a jednocześnie:
5. uiszczono w całości wymagalną należność publicznoprawną, jeżeli w związku z przestępstwem skarbowym lub wykroczeniem skarbowym nastąpiło uszczuplenie tej należności;
6. sprawca uiścił kwotę odpowiadającą co najmniej najniższej karze grzywny grożącej za dany czyn zabroniony;
7. sprawca wyraził zgodę na przepadek przedmiotów co najmniej w takim zakresie, w jakim ten przepadek jest obowiązkowy, a w razie niemożności złożenia tych przedmiotów - uiścił ich równowartość pieniężną; art. 16 § 2 zdanie trzecie oraz art. 31 § 3 pkt 2 k.k.s. stosuje się odpowiednio;
8. uiszczono co najmniej zryczałtowaną równowartość kosztów postępowania.

Kary w Kodeksie karnym skarbowym:

Kara grzywny w stawkach dziennych

Wymierzając karę grzywny, sąd określa liczbę stawek oraz wysokość jednej stawki dziennej; jeżeli Kodeks nie stanowi inaczej, najniższa liczba stawek wynosi 10, najwyższa - 720.

Wyrokiem nakazowym można wymierzyć karę grzywny w granicach nieprzekraczających wysokości 200 stawek dziennych, chyba że Kodeks przewiduje karę łagodniejszą.

Ustalając stawkę dzienną, sąd bierze pod uwagę dochody sprawcy, jego warunki osobiste, rodzinne, stosunki majątkowe i możliwości zarobkowe; stawka dzienna nie może być niższa od jednej trzydziestej części minimalnego wynagrodzenia ani też przekraczać jej czterystukrotności (art. 23 § 1-3).

Kara ograniczenia wolności

Za karę grzywny wymierzoną sprawcy przestępstwa skarbowego czyni się w całości albo w części odpowiedzialną posiłkowo osobę fizyczną, osobę prawną albo jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej, której odrębne przepisy przyznają zdolność prawną, jeżeli sprawcą czynu zabronionego jest zastępca tego podmiotu prowadzący jego sprawy jako pełnomocnik, zarządca, pracownik lub działający w jakimkolwiek innym charakterze, a zastępowany podmiot odniósł albo mógł odnieść z popełnionego przestępstwa skarbowego jakąkolwiek korzyść majątkową (art. 24 § 1).

Jeżeli przestępstwo skarbowe jest zagrożone karą pozbawienia wolności, sąd może orzec zamiast niej karę ograniczenia wolności, w szczególności jeżeli orzeka równocześnie środek karny wymieniony w art. 22 § 2 pkt 2-6 k.k.s., co nie stoi na przeszkodzie wymierzeniu także kary grzywny grożącej za to przestępstwo obok kary pozbawienia wolności.

Kara pozbawienia wolności

Wymierzając karę ograniczenia wolności za przestępstwo skarbowe, w związku z którym nastąpiło uszczuplenie należności publicznoprawnej i tej wymagalnej należności nie uiszczono, sąd określa także obowiązek uiszczenia jej w całości w wyznaczonym terminie (art. 26 § 1 i 2).

Jeżeli Kodeks nie stanowi inaczej, kara pozbawienia wolności trwa najkrócej 5 dni, najdłużej - 5 lat; wymierza się ją w dniach, miesiącach i latach. Kara aresztu wojskowego trwa najkrócej 5 dni, najdłużej - 2 lata; wymierza się ją w dniach, miesiącach i latach (art. 27 § 1 i 2).

Jeżeli Kodeks przewiduje obniżenie albo nadzwyczajne obostrzenie górnej granicy ustawowego zagrożenia, w wypadku łącznego zagrożenia karami wymienionymi w art. 22 § 1 k.k.s. obniżenie albo nadzwyczajne obostrzenie odnosi się do każdej z tych kar.

Kara nadzwyczajnie obostrzona nie może przekroczyć 1080 stawek dziennych kary grzywny, 2 lat ograniczenia wolności albo 10 lat kary pozbawienia wolności; karę ograniczenia wolności wymierza się w miesiącach i latach (art. 28 § 1 i 2).