Vademecum cz.10 - Kodeks postępowania cywilnego

W dziesiątym odcinku Vademecum zajmujemy się Kodeksem postępowania cywilnego i przedstawiamy:

• Właściwość sądów okręgowych,
• Wyłączenia (właściwość sądu rejonowego),
• Właściwość ogólną,
• Właściwość przemienną,
• Właściwość wyłączną,
• Co każde pismo procesowe powinno zawierać,
• Przypadki obligatoryjnego zawieszenia postępowania,
• Przypadki fakultatywnego zawieszenia postępowania,
• Przesłanki odrzucenia pozwu,
• Co wniosek o zabezpieczenie dowodu powinien zawierać,
• Postanowienia niekończące postępowania w sprawie,
• Przypadki, w których zachodzi nieważność postępowania,
• Niedopuszczalność skargi kasacyjnej,
• Co skarga kasacyjna powinna zawierać,
• Przypadki wznowienia postępowania,
• Co karga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać,
• Przypadki niedopuszczalności powództwa wzajemnego,
• Strony w postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych,
• Sprawy gospodarcze,
• Uczestników postępowania o ubezwłasnowolnienie z mocy prawa,
• Środki zabezpieczenia spadku,
• Sposoby zabezpieczenia roszczeń pieniężnych,
• Sposoby zabezpieczenia roszczeń niepieniężnych,
• Tytuły egzekucyjne,
• Kolejność zaspokojenia z kwoty uzyskanej w drodze egzekucji.

 

Właściwość sądów okręgowych:

1. sprawy o prawa niemajątkowe i łącznie z nimi dochodzone roszczenia majątkowe (art. 17 pkt 1),
2. sprawy o ochronę praw autorskich i pokrewnych (art. 17 pkt 2),
3. sprawy dotyczące wynalazków (art. 17 pkt 2),
4. sprawy dotyczące wzorów użytkowych (art. 17 pkt 2),
5. sprawy dotyczące wzorów przemysłowych (art. 17 pkt 2),
6. sprawy dotyczące znaków towarowych (art. 17 pkt 2),
7. sprawy dotyczące oznaczeń geograficznych i topografii układów scalonych (art. 17 pkt 2),
8. sprawy o ochronę innych praw na dobrach niematerialnych (art. 17 pkt 2),
9. roszczenia wynikające z Prawa prasowego (art. 17 pkt 3),
10. sprawy o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa 75 000 złotych (art. 17 pkt 4),
11. sprawy o prawa majątkowe w postępowaniu w sprawach gospodarczych, w których wartość przedmiotu sporu przewyższa 100 000 złotych (art. 17 pkt 4),
12. sprawy o wydanie orzeczenia zastępującego uchwałę o podziale spółdzielni (art. 17 pkt 41),
13. sprawy o uchylenie, stwierdzenie nieważności albo o ustalenie nieistnienia uchwał organów osób prawnych lub jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną (art. 17 pkt 42),
14. sprawy o zapobieganie i zwalczanie nieuczciwej konkurencji (art. 17 pkt 43),
15. sprawy o odszkodowanie z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem (art. 17 pkt 44),
16. sprawy z zakresu ubezpieczenia społecznego (art. 4778 § 1).

Wyłączenia (właściwość sądu rejonowego):

1. sprawy o ustalenie pochodzenia dziecka (art. 17 pkt 1),
2. sprawy o zaprzeczenie pochodzenia dziecka (art. 17 pkt 1),
3. sprawy o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa (art. 17 pkt 1),
4. sprawy o rozwiązanie przysposobienia (art. 17 pkt 1),
5. sprawy z zakresu prawa pracy o ustalenie istnienia stosunku pracy (art. 461 § 11),
6. sprawy o uznanie bezskuteczności wypowiedzenia stosunku pracy (art. 461 § 11),
7. sprawy o przywrócenie do pracy i przywrócenie poprzednich warunków pracy lub płacy oraz łącznie z nimi dochodzone roszczenia (art. 461 § 11),
8. sprawy o odszkodowanie w przypadku nieuzasadnionego lub naruszającego przepisy wypowiedzenia oraz rozwiązania stosunku pracy (art. 461 § 11),
9. sprawy dotyczące kar porządkowych i świadectwa pracy oraz roszczenia z tym związane (art. 461 § 11),
10. sprawy o alimenty (art. 17 pkt 4),
11. sprawy o naruszenie posiadania (art. 17 pkt 4),
12. sprawy o ustanowienie rozdzielności majątkowej między małżonkami (art. 17 pkt 4),
13. sprawy o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym (art. 17 pkt 4),
14. sprawy rozpoznawane w elektronicznym postępowaniu upominawczym (art. 17 pkt 4),
15. sprawy o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności (art. 4778 § 2 pkt 4),
16. sprawy o zasiłek chorobowy, wyrównawczy, opiekuńczy, macierzyński, porodowy, pogrzebowy, rodzinny oraz o dodatki do zasiłku rodzinnego (art. 4778 § 2 pkt 1),
17. sprawy o świadczenie rehabilitacyjne (art. 4778 § 2 pkt 2),
18. sprawy o odszkodowanie z tytułu wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym, wypadku w drodze do pracy lub z pracy, wypadku przy pracy lub choroby zawodowej, wypadku lub choroby zawodowej pozostającej w związku z czynną służbą wojskową albo służbą w Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służbie Kontrwywiadu Wojskowego, Służbie Wywiadu Wojskowego, Centralnym Biurze Antykorupcyjnym, Straży Granicznej, Biurze Ochrony Rządu, Służbie Więziennej, Państwowej Straży Pożarnej i Służbie Celnej (art. 4778 § 2 pkt 3),
19. sprawy o świadczenie z tytułu funduszu alimentacyjnego (art. 4778 § 2 pkt 6).

Właściwość ogólna:

1. powództwo wytacza się przed sąd pierwszej instancji, w którego okręgu pozwany ma miejsce zamieszkania (actor sequitur forum rei) (art. 27 § 1),
2. jeżeli pozwany nie ma miejsca zamieszkania w Polsce, ogólną właściwość oznacza się według miejsca jego pobytu w Polsce, a gdy nie jest ono znane lub nie leży w Polsce - według ostatniego miejsca zamieszkania pozwanego w Polsce (art. 28),
3. powództwo przeciwko Skarbowi Państwa wytacza się według siedziby państwowej jednostki organizacyjnej, z której działalnością wiąże się dochodzone roszczenie (art. 29),
4. powództwo przeciwko osobie prawnej lub innemu podmiotowi niebędącemu osobą fizyczną wytacza się według miejsca ich siedziby (art. 30).

Właściwość przemienna

Powództwo można wytoczyć bądź według przepisów o właściwości ogólnej, bądź przed sąd oznaczony w przepisach o właściwości przemiennej.

1. Powództwo o roszczenie alimentacyjne oraz o ustalenie pochodzenia dziecka i związane z tym roszczenia wytoczyć można według miejsca zamieszkania osoby uprawnionej (art. 32).
2. Powództwo o roszczenie majątkowe przeciwko przedsiębiorcy można wytoczyć przed sąd, w którego okręgu znajduje się zakład główny lub oddział, jeżeli roszczenie pozostaje w związku z działalnością tego zakładu lub oddziału (art. 33).
3. Powództwo o ustalenie istnienia umowy, o jej wykonanie, rozwiązanie lub unieważnienie, jak też o odszkodowanie z powodu niewykonania lub nienależytego wykonania umowy wytoczyć można przed sąd miejsca jej wykonania. W razie wątpliwości miejsce wykonania umowy powinno być stwierdzone dokumentem (art. 34).
4. Powództwo o roszczenie z czynu niedozwolonego wytoczyć można przed sąd, w którego okręgu nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę (art. 35).
5. Powództwo o zapłatę należności za prowadzenie sprawy wytoczyć można przed sąd miejsca, gdzie pełnomocnik procesowy sprawę prowadził (art. 36).
6. Powództwo o roszczenie ze stosunku najmu lub dzierżawy nieruchomości wytoczyć można przed sąd miejsca położenia nieruchomości (art. 37).
7. Powództwo przeciwko zobowiązanemu z weksla lub czeku można wytoczyć przed sąd miejsca płatności (art. 371 § 1).

Właściwość wyłączna

Powództwo można wytoczyć wyłącznie przed sąd oznaczony w przepisie o właściwości wyłącznej.

1. Powództwo o własność lub o inne prawa rzeczowe na nieruchomości, jak również powództwo o posiadanie nieruchomości można wytoczyć wyłącznie przed sąd miejsca jej położenia. Jeżeli przedmiotem sporu jest służebność gruntowa, właściwość oznacza się według położenia nieruchomości obciążonej (art. 38).
2. Powództwo z tytułu dziedziczenia, zachowku, jak również z tytułu zapisu, polecenia oraz innych rozrządzeń testamentowych wytacza się wyłącznie przed sąd ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli jego miejsca zamieszkania w Polsce nie da się ustalić, przed sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część (art. 39).
3. Powództwo ze stosunku członkostwa spółdzielni, spółki lub stowarzyszenia wytacza się wyłącznie według miejsca ich siedziby (art. 40).
4. Powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sąd, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w okręgu tym jeszcze ma miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu. Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda (art. 41).
5. Powództwo ze stosunku między rodzicami a dziećmi oraz między przysposabiającym a przysposobionym wytacza się wyłącznie przed sąd miejsca zamieszkania powoda, jeżeli brak jest podstaw do wytoczenia powództwa według przepisów o właściwości ogólnej (art. 42).

Obligatoryjne zawieszenie postępowania (art. 174 § 1):

1. w razie śmierci strony lub jej przedstawiciela ustawowego, utraty przez nich zdolności procesowej, utraty przez stronę zdolności sądowej lub utraty przez przedstawiciela ustawowego charakteru takiego przedstawiciela;
2. jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie;
3. jeżeli strona lub jej przedstawiciel ustawowy znajduje się w miejscowości pozbawionej wskutek nadzwyczajnych wydarzeń komunikacji z siedzibą sądu;
4. jeżeli postępowanie dotyczy masy upadłości i ogłoszono upadłość z możliwością zawarcia układu, a strona pozbawiona została prawa zarządu masą upadłości, albo ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku powoda.

Fakultatywne zawieszenie postępowania (art. 177 § 1 i art. 178):

1. jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania cywilnego;
2. jeżeli osoba trzecia wystąpiła przeciwko obu stronom z interwencją główną;
3. jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od uprzedniej decyzji organu administracji publicznej;
4. jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy cywilnej;
5. w razie niestawiennictwa obu stron na rozprawie, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, oraz w razie niestawiennictwa powoda, gdy powód nie żądał rozpoznania sprawy w jego nieobecności, a pozwany nie zgłosił wniosku o rozpoznanie sprawy;
6. jeżeli na skutek braku lub wskazania złego adresu powoda albo niewskazania przez powoda w wyznaczonym terminie adresu pozwanego lub niewykonania przez powoda innych zarządzeń nie można nadać sprawie dalszego biegu;
7. na zgodny wniosek stron.

Każde pismo procesowe powinno zawierać (art. 126 § 1 i 2):

1. oznaczenie sądu, do którego jest skierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników;
2. oznaczenie rodzaju pisma;
3. osnowę wniosku lub oświadczenia oraz dowody na poparcie przytoczonych okoliczności;
4. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika;
5. wymienienie załączników.

W wezwaniu na posiedzenie oznacza się (art. 150):

1. imię, nazwisko i miejsce zamieszkania wezwanego,
2. sąd oraz miejsce i czas posiedzenia,
3. strony i przedmiot sprawy,
4. cel posiedzenia,
5. skutki niestawiennictwa.

Przesłanki odrzucenia pozwu (art. 199 § 1):

1. niedopuszczalność drogi sądowej;
2. sytuacja, gdy o to samo roszczenie pomiędzy tymi samymi stronami sprawa jest w toku albo została już prawomocnie osądzona;
3. sytuacja, gdy jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo powód nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej powodem zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie.

Wniosek o zabezpieczenie dowodu powinien zawierać (art. 312):

1. oznaczenie wnioskodawcy i przeciwnika oraz innych osób zainteresowanych, jeżeli są znane;
2. wskazanie faktów oraz dowodów;
3. przyczyny uzasadniające potrzebę zabezpieczenia dowodu.

Postanowienia niekończące postępowania w sprawie są to postanowienia, które nie kończą całości postępowania rozpoznawczego, lecz jedynie zawierają rozstrzygnięcie w kwestii incydentalnej (wpadkowej, ubocznej), np. takie, których przedmiotem jest (art. 394 § 1):

1. zwrot pozwu, odmowa odrzucenia pozwu, przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu lub niższemu albo podjęcie postępowania w innym trybie,
2. odmowa zwolnienia od kosztów sądowych lub cofnięcie takiego zwolnienia oraz odmowa ustanowienia adwokata lub radcy prawnego lub ich odwołanie,
3. oddalenie opozycji przeciwko wstąpieniu interwenienta ubocznego oraz niedopuszczenie interwenienta do udziału w sprawie wskutek uwzględnienia opozycji,
4. rygor natychmiastowej wykonalności,
5. wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia do czasu rozstrzygnięcia skargi o wznowienie postępowania,
6. stwierdzenie prawomocności orzeczenia,
7. skazanie świadka, biegłego, strony, jej pełnomocnika oraz osoby trzeciej na grzywnę, zarządzenie przymusowego sprowadzenia i aresztowania świadka oraz odmowa zwolnienia świadka i biegłego od grzywny i świadka od przymusowego sprowadzenia,
8. zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania,
9. odmowa uzasadnienia orzeczenia oraz jego doręczenia,
10. sprostowanie lub wykładnia orzeczenia albo ich odmowa,
11. zwrot kosztów, określenie zasad ponoszenia przez strony kosztów procesu, wymiar opłaty, zwrot opłaty lub zaliczki, obciążenie kosztami sądowymi, jeżeli strona nie składa środka zaskarżenia co do istoty sprawy, koszty przyznane w nakazie zapłaty oraz wynagrodzenie biegłego i należności świadka,
12. oddalenie wniosku o wyłączenie sędziego,
13. zatwierdzenie ugody zawartej przed mediatorem,
14. odrzucenie zażalenia,
15. odrzucenie skargi na orzeczenie referendarza sądowego.

Przypadki, w których zachodzi nieważność postępowania:

1. jeżeli droga sądowa była niedopuszczalna,
2. jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej, organu powołanego do jej reprezentowania lub przedstawiciela ustawowego, albo gdy pełnomocnik strony nie był należycie umocowany,
3. jeżeli o to samo roszczenie między tymi samymi stronami toczy się sprawa wcześniej wszczęta albo jeżeli sprawa taka została już prawomocnie osądzona,
4. jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy,
5. jeżeli strona została pozbawiona możności obrony swych praw,
6. jeżeli sąd rejonowy orzekł w sprawie, w której sąd okręgowy jest właściwy bez względu na wartość przedmiotu sporu.

Niedopuszczalność skargi kasacyjnej (art. 3982 § 1-3):

1. w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 złotych;
2. w sprawach gospodarczych, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 75 000 złotych;
3. w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10 000 złotych (jednakże w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia w sprawach o przyznanie i o wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia społecznego, a także w sprawach o odszkodowanie z tytułu szkody wyrządzonej przez wydanie prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem);
4. w sprawach o rozwód;
5. w sprawach o separację;
6. w sprawach o alimenty;
7. w sprawach o czynsz najmu lub dzierżawy;
8. w sprawach o naruszenie posiadania;
9. w sprawach dotyczących kar porządkowych;
10. w sprawach dotyczących świadectwa pracy i roszczeń z tym związanych;
11. w sprawach o deputaty lub ich ekwiwalent;
12. w sprawach rozpoznanych w postępowaniu uproszczonym;
13. od wyroku ustalającego nieistnienie małżeństwa lub orzekającego unieważnienie małżeństwa, jeżeli choćby jedna ze stron po uprawomocnieniu się wyroku zawarła związek małżeński.

Skarga kasacyjna powinna zawierać (art. 3984 § 1):

1. oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części,
2. przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie,
3. wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany.

Wznowienie postępowania:

1. z powodu nieważności (art. 401):
   • a) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się wyroku nie mogła domagać się wyłączenia,
   • b) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana bądź jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania;
2. w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie (art. 4011);
3. na tej podstawie, że wyrok został oparty na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 403 § 1 pkt 1);
4. na tej podstawie, że wyrok został uzyskany za pomocą przestępstwa (art. 403 § 1 pkt 2);
5. w razie późniejszego wykrycia prawomocnego wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego, albo wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 403 § 2);
6. jeżeli na treść wyroku miało wpływ postanowienie niekończące postępowania w sprawie, wydane na podstawie aktu normatywnego uznanego przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, uchylone lub zmienione zgodnie z art. 4161 (art. 403 § 4);
7. z powodu przestępstwa - jedynie wówczas, gdy czyn został ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie karne nie może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów (art. 404).

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać (art. 4245 § 1 i § 2):

1. oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości lub w części,
2. przytoczenie jej podstaw oraz ich uzasadnienie,
3. wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny,
4. uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy,
5. wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, a ponadto - gdy skargę wniesiono stosując art. 4241 § 2 - że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi,
6. wniosek o stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem.

Niedopuszczalność powództwa wzajemnego:

1. w sprawach o rozwód i separację (art. 439 § 1),
2. w sprawach o ustalenie lub zaprzeczenie macierzyństwa (art. 4541 § 1),
3. w sprawach o ustalenie lub zaprzeczenie ojcostwa (art. 4541 § 1),
4. w sprawach o ustalenie bezskuteczności uznania ojcostwa (art. 4541 § 1),
5. w sprawach o naruszenie posiadania (art. 479),
6. w sprawach gospodarczych, w których sąd nie wydał nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym lub upominawczym (art. 47914 § 3),
7. w postępowaniu nakazowym (art. 493 § 4).

Strony w postępowaniu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych:

1. ubezpieczony,
2. inna osoba, której praw i obowiązków dotyczy zaskarżona decyzja,
3. organ rentowy,
4. zainteresowany.

Sprawy gospodarcze:

1. sprawy ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej przez nich działalności gospodarczej,
2. ze stosunku spółki oraz związanych z tym roszczeń określonych w Kodeksie spółek handlowych,
3. przeciwko przedsiębiorcom o zaniechanie naruszania środowiska i przywrócenie do stanu poprzedniego lub naprawienie szkody z tym związanej oraz zakazanie lub ograniczenie działalności zagrażającej środowisku,
4. należące do właściwości sądów na podstawie przepisów o ochronie konkurencji, prawa energetycznego, prawa telekomunikacyjnego, prawa pocztowego oraz przepisów o transporcie kolejowym,
5. przeciwko przedsiębiorcom o uznanie postanowień wzorca umowy za niedozwolone.

Skarga kasacyjna w postępowaniu nieprocesowym nie przysługuje w następujących przypadkach:

1. przepadku rzeczy,
2. zarządu związanego ze współwłasnością lub użytkowaniem,
3. zabezpieczenia spadku i spisu inwentarza, wyjawienia przedmiotów spadkowych, zarządu spadku nieobjętego oraz zwolnienia wykonawcy testamentu,
4. zniesienia współwłasności i działu spadku, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych,
5. likwidacji niepodjętych depozytów.

Uczestnicy postępowania o ubezwłasnowolnienie z mocy prawa:

1. wnioskodawca,
2. osoba, której dotyczy wniosek o ubezwłasnowolnienie,
3. przedstawiciel ustawowy osoby, której dotyczy wniosek,
4. małżonek osoby, której dotyczy wniosek,
5. prokurator.

Środki zabezpieczenia spadku:

1. spisanie majątku ruchomego i oddanie go pod dozór,
2. złożenie do depozytu,
3. ustanowienie zarządu tymczasowego,
4. ustanowienie dozoru nad nieruchomością.

Sposoby zabezpieczenia roszczeń pieniężnych (katalog zamknięty):

1. zajęcie ruchomości, wynagrodzenia za pracę, wierzytelności z rachunku bankowego albo innej wierzytelności lub innego prawa majątkowego;
2. obciążenie nieruchomości obowiązanego hipoteką przymusową;
3. ustanowienie zakazu zbywania lub obciążania nieruchomości, która nie ma urządzonej księgi wieczystej lub której księga wieczysta zaginęła lub uległa zniszczeniu;
4. obciążenie statku albo statku w budowie hipoteką morską;
5. ustanowienie zakazu zbywania spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu;
6. ustanowienie zarządu przymusowego nad przedsiębiorstwem lub gospodarstwem rolnym obowiązanego albo zakładem wchodzącym w skład przedsiębiorstwa lub jego częścią albo częścią gospodarstwa rolnego obowiązanego.

Sposoby zabezpieczenia roszczeń niepieniężnych:

1. sposoby przewidziane dla zabezpieczenia roszczeń pieniężnych,
2. sposoby przewidziane w art. 755 § 1:
   • a) unormowanie praw i obowiązków stron lub uczestników postępowania na czas trwania postępowania,
   • b) ustanowienie zakazu zbywania przedmiotów lub praw objętych postępowaniem,
   • c) zawieszenie egzekucji lub postępowania wykonawczego,
   • d) uregulowanie sposobu roztoczenia pieczy nad małoletnimi dziećmi,
   • e) nakazanie wpisania stosownego ostrzeżenia w księdze wieczystej lub we właściwym rejestrze.

Tytuły egzekucyjne:

1. orzeczenie sądu prawomocne lub podlegające natychmiastowemu wykonaniu, jak również ugoda zawarta przed sądem;
2. orzeczenie referendarza sądowego prawomocne lub podlegające natychmiastowemu wykonaniu;
3. wyrok sądu polubownego lub ugoda zawarta przed takim sądem;
4. ugoda przed mediatorem;
5. inne orzeczenia, ugody i akty, które z mocy ustawy podlegają wykonaniu w drodze egzekucji sądowej;
6. akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej lub uiszczenia rzeczy oznaczonych co do gatunku, ilościowo w akcie oznaczonych, albo też obowiązek wydania rzeczy indywidualnie oznaczonej, lokalu, nieruchomości lub statku wpisanego do rejestru, gdy termin zapłaty, uiszczenia lub wydania jest w akcie wskazany;
7. akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej do wysokości w akcie wprost określonej albo oznaczonej za pomocą klauzuli waloryzacyjnej, gdy akt określa warunki, które upoważniają wierzyciela do prowadzenia przeciwko dłużnikowi egzekucji na podstawie tego aktu o całość lub część roszczenia, jak również termin, do którego wierzyciel może wystąpić o nadanie temu aktowi klauzuli wykonalności;

Kolejność zaspokojenia z kwoty uzyskanej w drodze egzekucji:

1. koszty egzekucyjne,
2. należności alimentacyjne,
3. należności za pracę za okres 3 miesięcy do wysokości najniższego wynagrodzenia za pracę określonego w odrębnych przepisach oraz renty z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci i koszty zwykłego pogrzebu dłużnika,
4. należności zabezpieczone hipoteką morską lub przywilejem na statku morskim,
5. należności zabezpieczone hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym i zastawem skarbowym albo korzystające z ustawowego pierwszeństwa oraz prawa, które ciążyły na nieruchomości przed dokonaniem w księdze wieczystej wpisu o wszczęciu egzekucji lub przed złożeniem do zbioru dokumentów wniosku o dokonanie takiego wpisu,
6. należności za pracę niezaspokojone w kolejności trzeciej,
7. należności, do których stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa o ile nie zostały zaspokojone w kolejności piątej,
8. należności wierzycieli, którzy prowadzili egzekucję,
9. inne należności.

 

← Słowo pułapka "tylko" cz.11 - Kodeks postępowania administracyjnego		Słowo pułapka "tylko" cz.10 - Kodeks rodzinny i opiekuńczy →